W przedstawionym podczas konferencji artykule zbadano, czy występuje zależność między przystąpieniem do Unii Europejskiej a siłą i kierunkiem oddziaływania czynników społeczno-ekonomicznych, które są determinantami nierówności dochodowych, mierzonych współczynnikiem Giniego. Badanie przeprowadzono na grupie krajów postsocjalistycznych. Włączono do niego przede wszystkim obserwacje z państw Europy Środkowo-Wschodniej, które dokonały akcesji w 2004, 2008 oraz 2013 roku, w okresie od początku XXI wieku do 2019 roku. Ponadto, aby lepiej wyodrębnić i przeanalizować efekty związane z przynależnością do struktur unijnych, wprowadzono również obserwacje dla pięciu państw postsocjalistycznych, które nie dołączyły do wspólnoty pod postacią krajów kandydujących oraz Rosji, aby uwzględnić efekty globalnych trendów oraz procesów niezwiązanych z członkostwem, które mogłyby być wspólne dla tej grupy państw. Unia Europejska jest często postrzegana jako pozytywnie wpływająca na równość dochodów, a kraje postsocjalistyczne są dzielone pod względem przynależności do niej, zwłaszcza w kontekście analiz dotyczących nierówności dochodowych. Jednak nawet wśród państw, które dokonały akcesji, zdarzają się przypadki, w których współczynnik Giniego w 2019 roku był wyższy niż na początku XXI wieku. Na te kraje oddziaływały również inne procesy, niezwiązane z integracją europejską, które mogły prowadzić do wzrostu nierówności dochodowych. Biorąc to pod uwagę, w badaniu uwzględniono zróżnicowane obserwacje, które umożliwiają odpowiedzenie na pytanie, czy bez akcesji do Unii Europejskiej nierówności dochodowe w krajach Europy Środkowo-Wschodniej mogłyby być wyższe niż obecnie. Poprzez analizę z wykorzystaniem moderacji wykazano, że członkostwo w UE zmieniło sposób, w jaki wybrane determinanty oddziaływały na nierówności dochodowe w krajach Europy Środkowo-Wschodniej. Polityki unijne, takie jak lepszy dostęp do edukacji czy jej wyższa jakość, wsparcie społeczne oraz równomierny rozwój gospodarczy, pomogły ograniczyć wzrost nierówności. Przykładowo, w krajach członkowskich dodatni efekt lepszej edukacji na nierówności był o 30% mniejszy niż w przypadku obserwacji spoza UE. Podobnie, wpływ bilansu handlowego na nierówności w krajach unijnych był znacząco słabszy, a w przypadku migracji kierunek oddziaływania został odwrócony. Ostatecznie, chociaż nierówności dochodowe wzrosły w niektórych krajach Europy Środkowo-Wschodniej po przystąpieniu do Unii Europejskiej, badanie pokazało, że bez akcesji wzrost ten mógłby być wyższy. Wyniki te podkreślają istotną rolę polityk unijnych w tworzeniu bardziej sprawiedliwego podziału dochodów, pomagającego łagodzić regionalne nierówności.