Celem przedstawionego artykułu jest zbadanie, czy istnieją dowody na znaczący efekt przeniesienia spowodowany wzrostem cen emisji dwutlenku węgla – jako jednego z wiodących narzędzi wykorzystywanych do zachęcania do przejścia na gospodarkę niskoemisyjną – a także innymi cenami/kosztami związanymi z rynkiem energii i polityką klimatyczną na ceny energii elektrycznej. Badanie dotyczyło 27 krajów Unii Europejskiej w okresie 2013-2021 i obejmowało głównie dwie grupy odbiorców energii, tj. gospodarstwa domowe oraz sektor przedsiębiorstw. Otrzymane z badania wyniki wskazują, iż w badanej grupie krajów średnia roczna cena aukcyjna EU ETS i jej efekt fiskalny, reprezentowany przez roczne wydatki budżetu państwa z ETS na klimat, wywierają statystycznie istotny wpływ na ceny energii elektrycznej dla gospodarstw domowych, ale nie mają wpływu na ceny w sektorze przedsiębiorstw. Podobnie podatki energetyczne i środowiskowe, wydatki na inwestycje w efektywność energetyczną, wykorzystanie energii odnawialnej, podążają za tym samym wzorcem, czyli znajdują odzwierciedlenie w cenach energii elektrycznej dla gospodarstw domowych, ale nie w cenach dla przedsiębiorstw. Z kolei ceny materiałów konwencjonalnych i części materiałów strategicznych wykorzystywanych w sektorze energetycznym (tradycyjnym i odnawialnym) wydają się być głównymi determinantami cen energii elektrycznej dla odbiorców innych niż gospodarstwa domowe. W artykule przedstawiliśmy również rekomendacje, w tym nadanie priorytetu i zachęcanie do rozwoju i przyjęcia technologii energii odnawialnej, zapewnienie obecnie stabilnych i przewidywalnych ram dla mechanizmu ustalania cen emisji dwutlenku węgla opartego na systemie EU ETS po 2028 r., zapewnienie zachęt finansowych dla firm i konsumentów do stosowania zrównoważonych praktyk energetycznych, a także inwestowanie w bieżące badania naukowe i monitorowanie cen energii, aby być na bieżąco z ewoluującą dynamiką rynku, postępem technologicznym i zachowaniami konsumentów. Współautorzy: prof. Iustina Alina Boitan, Filip Teodor Iorgulescu – Bucharest University of Economic Studies, Rumunia